Het Europese kader: Meerjarig Financieel Kader (MFK) 2028–2034

Op Europees niveau verandert het Meerjarig Financieel Kader (MFK) vanaf 2028 ingrijpend. De Europese Unie legt meer nadruk op concurrentievermogen en innovatie, strategische autonomie, veiligheid en defensie en energie‑ en grondstoffentransitie.

De toegang tot Europese middelen voor Flevoland neemt af en wordt sterker gestuurd vanuit nationale kaders.

Het traditionele cohesiebeleid, dat regionale ontwikkeling ondersteunt, wordt kleiner en wordt hervormd tot één Nationaal en Regionaal Partnerschapsplan (NRPP). Dit plan wordt door het Rijk opgesteld en ingediend bij de Europese Commissie. Hierdoor zijn Europese middelen minder vanzelfsprekend regionaal beschikbaar en krijgen nationale prioriteiten een grotere rol in de verdeling van middelen.

De positie van Flevoland als succesvolle gebruiker van Europese fondsen staat onder druk.

Waar de provincie in de afgelopen decennia relatief veel Europese middelen wist te benutten voor innovatie, landbouw, energie en regionale economie, verandert dit speelveld. Regionale keuzes moeten nadrukkelijker aansluiten bij rijksbeleid om in aanmerking te komen voor financiering. Dit markeert een kantelpunt in de manier waarop Flevoland toegang krijgt tot externe middelen.

Naar verwachting ontvangt Flevoland minder Europese middelen in de komende periode.

In de nieuwe meerjarige EU-begroting (MFK 2028–2034) neemt de omvang van cohesiemiddelen af en verliest Flevoland de status van transitieregio. Tegelijkertijd nemen de eisen voor nationale cofinanciering toe. Dit betekent dat het verkrijgen van middelen complexer wordt en een grotere inzet van eigen en rijksmiddelen vraagt.

Tegelijkertijd ontstaan er kansen binnen nieuwe thematische programma’s.

Europese middelen verschuiven naar grootschalige thema’s waar Flevoland een duidelijke positie heeft, zoals energie, voedselproductie, hightech, logistiek, mobiliteit en defensie. Programma’s gericht op concurrentievermogen, energie en infrastructuur kennen juist een groeiend budget, wat kansen biedt voor projecten die aansluiten op deze prioriteiten.

De besluitvorming over Europese middelen vindt plaats in een meerlagig en lopend proces.

Het Europees Parlement, de Raad en de Europese Commissie besluiten gezamenlijk over de invulling van het Meerjarig Financieel Kader. De Europese Commissie heeft in juli 2025 haar voorstellen en onderhandelmandaat gepresenteerd. Het Europees Parlement en de Raad werken momenteel toe naar hun onderhandelmandaten voor de afzonderlijke programma’s, met als doel deze in november 2026 vast te stellen. Dit maakt dat de komende periode bepalend is voor de toekomstige toegang van Flevoland tot Europese middelen.

Start EU besluitvorming

In december 2026 zou er op basis van deze mandaten kunnen worden gestart met het toewerken naar een interinstitutioneel politiek besluit dat waarschijnlijk in 2027 wordt aangenomen. Recentelijk heeft het Parlement echter aangegeven om de besluitvorming over de programma’s uit te stellen totdat de Raad besloten heeft over de hoogte van het budget voor de gehele EU begroting 2028-2034. Vertraging is hierdoor aannemelijk.

Uitvoering NRPP’s

Volgens het Commissie voorstel moeten uiterlijk 31 januari 2028 de lidstaten hun nationaal en regionaal partnerschapsplan indienen in Brussel. Hierin geven ze aan hoe ze de gedecentraliseerde MFK-fondsen willen uitvoeren. Veel lidstaten, waaronder Nederland zijn daarom al aan de voorbereidingen begonnen van hun NRPP. Nederland en Polen lopen voorop, Nederland doelt op thematische hoofdstukken met dezelfde regionale uitvoering als in de huidige periode, en Polen zet in op regionale hoofdstukken

Laatste update: Juni 2026